Inżynier Dave Billings (lat 45) zakopał kadłub samolotu pasażerskiego Boeinga 737 we własnym ogrodzie w miejscowości Hilton (Wielka Brytania). Konstrukcja ma stać się częścią podziemnego schronu oraz przestrzeni rekreacyjnej.
Geneza i założenia projektu
Mężczyzna zakupił pozbawiony wyposażenia kadłub wycofanego z eksploatacji samolotu linii Bmibaby w grudniu 2025 roku za pośrednictwem platformy Facebook. Koszt zakupu i transportu wyniósł około 20 600 PLN (4 000 GBP). Trzytonowy kadłub opuszczono do wykopu o głębokości 4,27 metra. Projekt jest rozbudową wielopoziomowego podziemnego schronu, który Billings tworzy od lat pod swoją nieruchomością. Do podjęcia decyzji o zakupie samolotu zainspirował go ośmioletni syn Oliver, pasjonat lotnictwa.
Rozwiązania techniczne i infrastruktura
Całkowity budżet przedsięwzięcia przekroczył 257 500 PLN. Zakopany samolot zostanie połączony z siecią podziemnych tuneli i ukrytych pomieszczeń.
Zabezpieczenie konstrukcji: Kadłub zostanie zalany betonem (szacowany koszt betonu: ok. 41 200 PLN), wzmocniony siatką zbrojeniową (ok. 15 450 PLN) oraz zabezpieczony izolacją termiczną (ok. 10 300 PLN). Warstwa ziemi i betonu nad samolotem wyniesie około 76 cm.
Wejście i dostęp: Dostęp do wnętrza obiektu zapewni szyb windy ukryty w klasycznej, czerwonej brytyjskiej budce telefonicznej.
Niezależność energetyczna i sanitarna: Bunkier zostanie podłączony do sieci elektrycznej i wodociągowej, jednak wyposażono go również w panele fotowoltaiczne oraz własne ujęcie wody (studnię głębinową). Oryginalna toaleta lotnicza zostanie dostosowana do użytku i podłączona do domowego szamba. Obiekt posiada również autonomiczny system wentylacji.
Prace nad umieszczeniem trzytonowego kadłuba Boeinga 737-500 w wykopie rozpoczęto od precyzyjnego przygotowania fundamentów i podkładek stabilizujących.
Budowa murów i poziomowanie: W wykopie wzniesiono betonowe bloczki podtrzymujące konstrukcję. Wymieszano zaprawę w proporcjach 4 części piasku na 1 część cementu, aby uzyskać podwyższoną wytrzymałość strukturalną. Do kontroli poziomu wykorzystano poziomice oraz niwelator laserowy.
Korekta wymiarów: Po weryfikacji dokumentacji technicznej i rysunków grodziowych kadłuba skorygowano pozycję bloków betonowych o około 10 cm, aby idealnie dopasować je do rozstawu wręgów i wnęki podwozia samolotu.
Zabezpieczenie antykorozyjne i podkładki: Aluminiowy kadłub nie może stykać się bezpośrednio z betonem ze względu na ryzyko uszkodzeń i elektrochemicznej korozji stykowej. Z tego powodu na blokach ułożono specjalne grube podkładki gumowe, pozyskane z recyklingu innych materiałów technicznych.
Demontaż osprzętu zewnętrznego: Z kadłuba usunięto zbędne wystające elementy, rurociągi hydrauliczne (uwaga: z zachowaniem środków ostrożności ze względu na pozostałości płynów hydraulicznych) oraz klapki rewizyjne, aby konstrukcja zmieściła się w wykopie z zachowaniem minimalnych tolerancji przestrzennych.
Przeznaczenie i finanse
Obiekt projektowano głównie z myślą o funkcji rekreacyjnej i imprezowej (wewnątrz przewidziano m.in. instalację baru z beczkami piwa). Może on jednak pełnić rolę schronu przeciwmetabolicznego i opadowego (przeciwpromiennego). Zapasy żywności i wody mają umożliwić przetrwanie rodzinie poza siecią przez okres od 3 do 6 miesięcy.
Inżynier planuje zakończyć prace do lutego 2027 roku oraz wystąpić o retrospektywne pozwolenie na budowę (pozwolenie zalegalizowane post factum).
Przedstawiona historia jest autentycznym i udokumentowanym przypadkiem. Jednak pod kątem technicznym i fizycznym należy zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii:
Wytrzymałość konstrukcyjna kadłuba: Kadłub samolotu pasażerskiego jest przystosowany do przenoszenia naprężeń związanych z różnicą ciśnień (wysokie ciśnienie wewnątrz, niskie na zewnątrz na wysokości przelotowej). Nie jest on domyślnie zaprojektowany do wytrzymywania obciążeń ściskających z zewnątrz ( nacisk gruntu i betonu). Zastosowanie warstwy ochronnej z betonu i zbrojenia jest merytorycznie uzasadnione, aby zapobiec zapadnięciu się poszycia z aluminiowych stopów pod ciężarem ziemi.
Ochrona radiologiczna (Fallout Shelter): Warstwa 76 cm ziemi i betonu zapewnia znaczny współczynnik tłumienia promieniowania przenikliwego (gamma), co odpowiada podstawowym standardom cywilnych schronów chroniących przed opadem promieniotwórczym.
Wentylacja: Kluczowym elementem bezpieczeństwa w tego typu obiektach zamkniętych jest zastosowanie filtrowentylacji (np. filtrów HEPA oraz filtrów węglowych do wyłapywania cząstek pyłu promieniotwórczego lub substancji chemicznych). W treści wspomniano o dedykowanej wentylacji, co jest krytyczne dla uniknięcia uduszenia w zamkniętej przestrzeni.
Kwestie prawne: Retrospektywne pozwolenie na budowę w prawie brytyjskim jest procedurą dopuszczalną, lecz niesie ze sobą ryzyko wydania nakazu przywrócenia terenu do stanu poprzedniego, jeśli władze lokalne uznają obiekt za niezgodny z planem zagospodarowania przestrzennego lub stwarzający zagrożenie budowlane.
